Ümraniye, İstanbul
Elektrikli Bisiklet Servisleri

Metal tozu elektrikli bisikletin aktarma organlarında ne yapar?

Yukarı Dudullu ve İMES çevresindeki atölyeler taşlama, freze ve kesim yapıyor. Bu işlerin ortak çıktısı havaya karışan ince metal tozu ve yol kenarına düşen talaştır. Toz, zincirin üzerindeki yağa yapışır ve iki gün içinde bir aşındırıcı macuna dönüşür. Bu macun her pedal turunda zincir pimlerinin arasına giriyor, pimle burç arasındaki boşluğu büyütüyor, yani zinciri uzatıyor. Uzayan zincir dişlilerin uçlarını kanca gibi aşındırır; aşınan dişlide zincir yük altında atlar. Elektrikli bisiklette bu süreç normal bisiklete göre daha hızlı işler, çünkü motorun ürettiği tork sürekli ve pedaldaki yumuşama anlarını ortadan kaldırıyor.

Burada hangi yağ kullanılmalı?

Ümraniye'de yaygın hata, zinciri bol yağlamaktır. Kalın ve yapışkan yağ toz tutar, tozu tutan yağ aşındırır. Bu ilçede doğru tercih kuru tip ya da mum esaslı zincir yağıdır: kuruduğunda film bırakır, üzerine toz yapışmaz. Uygulama sırası da önemli — önce zincir bezle silinip eski macun alınır, sonra her baklaya damla damla uygulanır, on dakika beklenip fazlası silinir. Sanayi güzergâhında günlük kullanan biri için iki haftada bir bu işlem, altı ayda bir zincir değişimini üç ayda bire indirmekten daha ucuz çıkar.

Pedal destek sensörü neden kesintili çalışmaya başlıyor?

Pedal destek sistemi çoğu modelde göbek çevresine takılı, üzerinde sıralı mıknatıslar bulunan bir diskle çalışır. Disk döndükçe sensör mıknatısları sayar ve motora ne kadar destek vereceğini söyler. Bu diskin mıknatısları, havada asılı metal tozunu ve ince talaşı kelimenin tam anlamıyla toplar. Mıknatısların arası dolunca sensör iki mıknatısı tek sinyal olarak okur; sonuç, pedal çevirirken motorun bir gelip bir kesilmesidir. Sürücü genellikle bunu batarya arızası sanır ve pahalı bir yola girer. Oysa disk çevresini kuru bir fırçayla temizlemek çoğu vakada sorunu yerinde çözer. Bu kontrolü Ümraniye'de ayda bir yapmak yerinde olur.

Ağır araç izleri, jant telleri ve arka göbek motoru

Kamyonet ve TIR trafiği asfaltta uzunlamasına oluklar ve kenarda ufalanmış bir bant bırakıyor; rögar kapaklarının çevresi de çöküyor. Bisikletin 26-28 inçlik tekerleği bu bozukluğu bir scooter tekerleğinden daha rahat yutar, ama arka tekerlekte göbek motoru varsa hikâye değişir. Göbek motoru jant merkezine ciddi bir ağırlık ekler ve teller alışıldık uzunluktan kısa, açıları da diktir. Çukura sert giren yüklü bir arka tekerlekte önce bir tel gevşer, gevşeyen tel komşusuna yük atar, iki hafta içinde tekerlek sekiz yapar. Sekiz yapmış tekerlek diske sürtmeye başlar ve fren kolu kendiliğinden sertleşir. Göbek motorlu tekerleği merkezlemek, motor gövdesini sökmeden çalışabilen bir ustayı gerektirir; her bisikletçi bunu yapmaz.

Yola bulaşan yağ, fren tercihini nasıl değiştirir?

Atölye çıkışlarında asfalta damlayan yağ yağmurla birlikte yayılıyor. Bu ilçede kampana veya jant frenli bir elektrikli bisiklet almak pratikte kötü bir tercihtir: jant frende yağ doğrudan fren yüzeyinin kendisine, yani janta bulaşır ve fren tamamen boşa gider. Disk fren burada iki avantaj sağlar — fren yüzeyi yerden yüksekte kaldığı için daha az kirlenir, kirlendiğinde de yalnızca disk ve balata değişir, jant kurtulur. Hidrolik disk fren ise ıslak ve kirli zeminde parmak kuvvetini daha ölçülü aktardığı için tekerleği kilitleme riskini azaltır. İkinci el bakarken disk yüzeyine parmak sürüp yağlı bir iz kalıp kalmadığına bakın; iz kalıyorsa balata değişimini pazarlığa katın.

Sanayi sokağında bisiklet nereye bırakılır?

Ümraniye'nin sanayi sokakları gündüz insan kaynıyor, akşam vardiya bitince tamamen boşalıyor. Bu ikili karakter bisiklet parkı için özel bir risk üretiyor: gün içinde göz önünde olan bir nokta, saat yediden sonra bomboş bir sokağa dönüşüyor. Pratik kurallar şunlar:

• Bisikleti kepenk önüne değil, akşam da ışığı açık kalan bir cephenin görüş alanına bırakın.
• Bataryayı mutlaka çıkarıp içeri alın; hem en pahalı parça odur hem soğukta dışarıda kalması ömrünü kısaltır.
• Kelepçeyi ön tekerlekten değil, kadro üçgeninden sabit bir demire geçirin; sanayi sokaklarında bol bulunan boru ve korkuluklar sağlam görünse de birçoğu yerinden çıkıyor.
• Uzun süre bırakacaksanız selesini ve hızlı çıkan parçalarını yanınıza alın.

Mesafeler kısa, peki menzil neden yetmiyor?

Alemdağ Caddesi ile Çakmak ve Dudullu yönü arasında yapılan günlük hareketler çoğunlukla üç-beş kilometreyi geçmiyor. Buna rağmen birçok kullanıcı menzilin kâğıt üzerindeki değere hiç yaklaşmadığından şikâyet ediyor. Sebep mesafe değil, duruş sayısı: sanayi sokaklarında kavşak, kapı önü yüklemesi ve manevra yapan kamyonet yüzünden sürekli duruluyor. Motor en yüksek akımı sabit hızda değil, sıfırdan kalkarken çekiyor; kilometrede on duruş, kilometrede iki duruşun birkaç katı enerji harcatıyor. Bu ilçede pratik çözüm, destek kademesini yüksek bırakıp her kalkışta motora yüklenmek yerine kademeyi düşürüp ilk birkaç metrede pedal katkısını artırmaktır. Aynı bataryayla alınan yol gözle görülür biçimde uzar, motor ve kontrolcü de daha az ısınır.

Ümraniye'de şu an elektrikli bisiklet ilanı var mı?

Hiscoot'ta şu an Ümraniye için kayıtlı elektrikli bisiklet ilanı bulunmuyor. Bu ilçede satılık araç olmadığı anlamına gelmez; yalnızca platformdaki ilanların henüz bu konuma işaretlenmediğini gösterir. Arama yaparken ilçe filtresini kaldırıp İstanbul geneline bakmak en pratik yol. Aracı görmeye giderken de yukarıdaki maddeleri sırayla uygulayın: zincirin üzerindeki yağ macunlaşmış mı, pedal destek diski temiz mi, arka tekerlek elle çevrildiğinde diske sürtüyor mu. Bu üç kontrol, Ümraniye'de kullanılmış bir e-bisikletin gerçek durumunu ilan fotoğraflarından çok daha net anlatır.

Atölye sokağında hangi motor yerleşimi daha az sorun çıkarır?

Bu ilçede seçimi belirleyen şey rampa değil, servis erişimi. Orta motorlu bir bisiklette güç zincir üzerinden aktarıldığı için zincir ve dişli takımı daha hızlı tükenir; toz sorunu da bu aşınmayı hızlandırır, yani sarf malzemesi masrafınız artar. Buna karşılık tekerlek sıradan bir tekerlektir, her bisikletçi merkezler. Göbek motorlu modelde aktarma organları daha rahat eder, ama tekerlek işi ustayı seçer. Günlük kısa mesafede kullanacak biri için göbek motor, ağır yük taşıyacak biri için orta motor daha az sorun çıkarır.

Hangi işi bisikletçiye, hangisini elektrik uzmanına götürmeli?

Ümraniye'nin en büyük kolaylığı, mekanik iş yapan usta bolluğu. Jant merkezleme, tel değişimi, aktarma ayarı, zincir ve dişli takımı, fren hattı havası, rulman bakımı — bunların hepsi ilçe içinde çözülür. Ama bataryanın hücre dengesi, BMS kartı, kontrolcü ve motor sargısı ölçümü ayrı bir iş kolu. Bir bisiklet ustası zinciri mükemmel ayarlar ama şarj yüzde altmışta birden kesiliyorsa yapabileceği bir şey yoktur. Hiscoot'ta Ümraniye için kayıtlı bir servis noktası bulunmuyor; platformdaki en yakın kayıtlı noktalar Kadıköy, Bakırköy ve Ataşehir'de. Bisiklette bunun somut sonucu şu: e-bisiklet çoğu kişide sezonluk kullanılıyor, kışın kenara kaldırılan araç bahar başında çalışmayınca sıra ve yol uzuyor. Bataryayı kışa girerken yüzde elli-altmış dolulukla saklayın ve elektronik kontrolü sezonu açmadan önce, mart ayında planlayın.

Ümraniye'de elektrikli bisiklet servisi veriyorsanız Hiscoot'a ücretsiz kaydolun; ilçedeki kullanıcılar servisinizi bu sayfadan görsün.