Şırnak
Elektrikli Bisiklet Servisleri

Batarya bitince biten yolculuk değil

Şırnak'ta elektrikli bisikletin diğer elektrikli araçlardan ayrıldığı nokta çok somut: bataryası bittiğinde araç durmuyor, sadece yardımı kesiliyor. Uzun ve alternatifsiz güzergâhların olduğu bir ilde bu, teorik bir avantaj değil güvenliğin parçası.

Ama bu güvenceyi abartmamak gerekiyor. Arka göbek motorlu modellerde motorun kendi manyetik sürtünmesi pedal çevirmeyi zorlaştırıyor; yardımı kesilmiş bir bisikleti tırmanışta pedalla sürmek, normal bir bisiklete göre belirgin şekilde ağır. Orta motorlu sistemlerde bu direnç daha az.

Yani pedal seçeneği sizi yolda kalmaktan kurtarıyor, planlama yapmaktan kurtarmıyor. Kendi gerçek menzilinizi ölçün ve gidiş dönüş toplamının o sayının yüzde yetmişini geçmesine izin vermeyin.

Gölgesiz güzergâh ve lastik basıncı

İlin bağlantı yolları büyük ölçüde gölgesiz ve yazın asfalt yüzey sıcaklığı çok yükseliyor. Elektrikli bisiklet klasik bisikletten ağır olduğu için lastik, sıcak asfaltta daha fazla ezilip daha fazla ısınıyor.

Burada iki yönlü bir tuzak var. Basınç düşükse yan duvar aşırı esniyor, ısınıyor ve patlak riski artıyor. Basınç aşırı yüksekse sıcakta iç basınç daha da yükselip aynı riski üretiyor. Yaz aylarında lastiği üretici aralığının orta değerinde tutun ve haftada bir kontrol edin; sıcak günlerde ölçümü sabah serinliğinde yapın.

Sırt yüzeyine de bakın. Kızgın asfaltta kauçuk yumuşuyor ve yola karışan keskin taş parçaları daha kolay gömülüyor. Uzun yola çıkmadan önce sırtta saplanmış taş var mı diye bakmak, yolda geçireceğiniz yarım saati baştan siliyor.

Yol kenarında kendi başınıza yapabilecekleriniz

Alternatif güzergâhı olmayan bir yolda kalırsanız çözüm sizin çantanızda olmalı. Bunun için gereken ekipman ne pahalı ne ağır.

• Yama seti, lastik kaşığı ve pompa: patlak, ilde yolculuğu kesen bir numaralı olay.
• Zincir sökme aleti ve iki yedek bağlantı halkası: kopan zincir yerinde onarılabilir, onarılmazsa bisiklet itilerek götürülür.
• Çok amaçlı alyan seti: gevşeyen fren kolu, oynayan sele ve kayan gidon yolda düzeltilir.
• Yedek fren balatası: küçük, hafif ve uzun inişte beklenmedik şekilde biten bir parça.

Bu ekipmanı kullanmayı bir kez evde denemek, ilk kez yol kenarında denemekten çok farklı. Zinciri evde bir kez sökün ve takın; yolda hava kararırken öğrenilecek bir iş değil.

Sürücü tarafı da planın parçası

Elektrikli bisiklette yolculuğun sınırını yalnızca batarya belirlemiyor; gölgesiz bir güzergâhta sınırı çoğu zaman sürücü koyuyor. Motor desteği pedal yükünü azaltıyor ama sıcakta terleme ve sıvı kaybı devam ediyor.

Bu, ilde saat seçimini bakım kadar önemli hâle getiriyor. Uzun bir güzergâha öğle saatlerinde girmek yerine sabah erken ya da ikindi sonrası çıkmak, hem sürücüyü hem bataryayı koruyor. Batarya da yüksek ortam sıcaklığında daha hızlı ısınıyor ve ısınan paket daha az verim veriyor; yani serin saatte gidilen aynı yol daha az enerji harcıyor.

Su taşıma kapasitesi bu yüzden bir donanım meselesi. Elektrikli bisikletin bataryası çerçevedeki matara yuvasını kapatabiliyor; satın alırken en az bir matara yuvası kalıp kalmadığına bakın. Şırnak'ta bu, kataloglarda önemsiz görünen ama sahada belirleyici bir ayrıntı.

Tozlu yüzey ve aktarma

Şırnak'ın yol kenarları ve şantiye çıkışları kuru ve tozlu. Bu toz yağlanmış zincire yapışıyor ve aşındırıcı bir tabaka oluşturuyor; zincir uzaması hızlanıyor, uzayan zincir de kaseti bozuyor.

Kuru ve tozlu bir ortamda ince kuru tip zincir yağı doğru tercih; kalın ve yapışkan yağlar burada tam ters etki yapıyor, daha çok toz tutuyor. Zinciri iki haftada bir silin ve önce temizleyip sonra yağlayın. Kirli zincire yağ eklemek yalnızca tabakayı kalınlaştırıyor.

Zincir uzama ölçümünü üç ayda bir yaptırın. Bu ilde ölçümün önemi, kaset ve aktarma parçalarının yerel piyasada her zaman bulunmamasından geliyor; zamanında değişen bir zincir sizi çok daha uzun bir beklemeden kurtarıyor.

Sert kış ve saklama

Yazı sıcak olan ilde kış da sert geçiyor ve yüksek ilçelerde kullanılabilir sezon kısalıyor. Aracı bir süre kaldıracaksanız bataryayı çıkarıp yüzde 40-60 doluluk aralığında, donmayan kuru bir yerde saklayın.

Kaldırmadan önce zinciri mutlaka temizleyip yağlayın ve bisikleti tekerlekleri yerden hafif kalkacak şekilde asın. Aynı noktada aylarca duran bir lastik yassılaşıyor ve sezon açılışında titreme yapıyor.

Fren tellerini de unutmayın. Kılıf içinde hareketsiz kalan bir tel nemle birlikte oksitleniyor ve sezon başında ya sıkışıyor ya da kolun geri dönmesini geciktiriyor. Kaldırmadan önce telleri birkaç kez sonuna kadar çekip bırakın, kılıf ağzına birkaç damla yağ verin. Baharda aracı ilk çıkardığınızda ise önce frenlerin ikisini de düşük hızda deneyin; ilk yavaşlamayı bir rampada test etmek doğru bir başlangıç değil.

Hiscoot'ta Şırnak durumu

Platformda Şırnak için şu an elektrikli bisiklet ilanı bulunmuyor. Ürün grubu ikinci ele yavaş düşüyor; ilde henüz satılmaya hazır bir arz oluşmamış.

Kayıtlı servis de yok. Bu, ilde servis olmadığı anlamına gelmiyor; platforma kaydolmuş bir işletme bulunmuyor. Şırnak'ta bisiklet atölyesi işletiyorsanız ücretsiz kaydolabilirsiniz. İlçeler arası mesafenin uzun olduğu bir ilde kullanıcı, kendi ilçesine en yakın kayıtlı noktaya gidiyor; bu yüzden Cizre, Silopi ve İdil gibi yoğun ilçelerde kayıtlı bir atölyenin görünürlüğü yüksek olur.

Ustaya gitmeden önce arızayı ayırın

Motor desteğiyle ilgili şikâyetler üç gruba ayrılıyor ve doğru grubu bulmak yolculuğunuzu boşa çıkarmıyor.

Motor hiç devreye girmiyorsa sorun genellikle elektrik tarafında: batarya kilidi, ana soket veya gösterge bağlantısı. Motor gecikmeli devreye giriyorsa muhtemelen pedal destek sensörü kirlenmiş; sensör bölgesini temizlemek çoğu zaman yeterli. Motor çalışıyor ama belirli bir vitese geçince zincir atlıyorsa mesele elektrik değil, aktarma aşınması.

İkinci el alırken

Zincir uzamasını ölçtürün ve kaset dişlerine bakın; bu ilde tozlu yüzey aşınmayı hızlandırdığı için bakımsız bir bisiklette ikisi birlikte bitmiş olabilir. Değişim maliyetini fiyata katın.

Bataryanın yaz boyunca nerede tutulduğunu sorun. Güneş altında bekletilmiş bir paket, aynı yaştaki gölgede tutulmuş paketten belirgin ölçüde zayıf oluyor ve bu dışarıdan anlaşılmıyor; tarihli kapasite raporu isteyin.

Test sürüşünü hem düzde hem bir tırmanışta yapın. Pedalı çevirdiğinizde motorun gecikmesini ölçün, sonra motoru kapatıp aynı yolu pedalla deneyin; motorun serbest dönüşteki direnci, ilde yolda kaldığınızda karşılaşacağınız gerçek yükü gösterir.