Kars
Elektrikli Bisiklet Servisleri

Trenle gelen bisiklet

Kars'ta elektrikli bisikletin alışılmadık bir kullanıcı grubu var: aracını trenle getiren ziyaretçi. Uzun bir tren yolculuğunun ardından şehirde ve çevresinde bağımsız hareket etmek isteyen sürücü, katlanır elektrikli bisikletle geliyor. Bu tercih ilde bakım açısından kendine özgü bir başlık yaratıyor.

Katlanır bir gövde, sabit bir gövdeden farklı yerlerde yoruluyor. Ana menteşe, gidon direği kilidi ve pedal katlama noktaları tekrarlanan hareketle boşluk veriyor. Trende ve otobüs bagajında taşınan bir bisikletde bu boşluk hızlı gelişiyor çünkü katlanmış hâldeyken araç darbe alıyor ve darbeyi menteşe karşılıyor.

Belirtisi pedal çevirirken gövdeden gelen hafif bir gıcırtı ya da gidonda hissedilen esneme. Menteşe boşluğu ihmal edilecek bir şey değil; kilit dilinin oturma yüzeyi aşındığında gövde sürüş sırasında açılabiliyor. Menteşe cıvatalarını ayda bir sıkın, kilit dilinde belirgin aşınma görürseniz parçayı değiştirtin.

İkinci nokta kablo geçişleri. Katlanır bisikletde fren ve motor kabloları menteşenin çevresinden dolanıyor; her katlamada bükülüyorlar. Kablo kılıfında çatlak görürseniz beklemeyin — kılıf açıldığında içeriye nem giriyor ve motor kablosunda kısa devre kaçınılmaz.

Ani ve Çıldır hattı: menzil gerçeği

Kars'ta elektrikli bisikletin yerel kullanıcısı için asıl cazip taraf çevre gezileri. Merkezden Ani yönüne ya da Çıldır Gölü hattına çıkmak, klasik bisikletle zorlayıcı olan bir mesafeyi ulaşılabilir kılıyor.

Ama burada katalog menzili tuzağa dönüşüyor. Katalogdaki değer düz zeminde, rüzgârsız havada, en düşük destek kademesinde ve hafif sürücüyle ölçülüyor. Kars platosunda üç etken bu değeri aşağı çekiyor: rakım nedeniyle sürekli hafif eğim değişimi, açık arazide kesintisiz yan ve karşı rüzgâr, bir de yüksek destek kademesinde sürme alışkanlığı.

Rüzgâr, bu hatta menzili en çok düşüren ama en az hesaba katılan etken. Açık platoda karşı rüzgâr, hafif bir yokuşa eşdeğer bir direnç üretiyor ve gidişte arkanızdan iten rüzgâr dönüşte karşınıza geçiyor. Gidişte harcadığınız bataryayla dönüşte aynı mesafeyi kat edemiyorsunuz.

Pratik kural: gidiş için bataryanın en fazla yüzde 40'ını harcayın. Gidişte yüzde 50'yi geçtiyseniz dönüşü pedalla tamamlamaya hazır olun. Şehir dışında şarj noktası yok; boşalan bir elektrikli bisiklet, klasik bisikletten ağır ve motoru sürüklemek yorucu.

Yaz sezonu kısa, kullanım yoğun

Kars'ta bisiklet sezonu mayıs sonuyla eylül arasına sıkışıyor. Bu dört buçuk ay içinde araç yoğun kullanılıyor; yani bakım aralıkları takvime göre değil, o kısa dönemin yoğunluğuna göre kurulmalı.

Zincir bu dönemde en hızlı yorulan parça. Plato yollarının kenarı toz ve ince kum taşıyor; kum zincirin yağına yapışıp aşındırıcı bir katman oluşturuyor. Sezon içinde zincir uzama ölçümünü bir kez, tam ortada yaptırın. Uzamış bir zincirle sürmeye devam etmek dişli takımını da götürüyor ve maliyet birkaç katına çıkıyor.

Fren tarafında Kars'ın kendine özgü bir yükü var: Kağızman yönündeki iniş. Kars merkez 1.750 metre civarında, Aras vadisi tabanı belirgin şekilde aşağıda. O hatta inen bir bisikletde fren uzun süre kesintisiz devrede kalıyor. Kampana frenli bir bisikletle bu inişe girmeyin; disk frende de iniş boyunca frene sürekli basmak yerine aralıklı basıp bırakmak, balatanın aşırı ısınmasını önlüyor.

Kış: bisiklet için sezon dışı

Kars'ta scooter kışın çalışıyor ama bisiklet çalışmıyor. Kar sıkışmış bir yolda iki tekerlekli ve uzun bir araçla denge kurmak mümkün değil; ilde kış bisiklet için tam anlamıyla sezon dışı.

Bu yüzden yedi aylık bir bekleme yönetimi gerekiyor. Bataryayı gövdeden ayırıp donmayan bir iç mekânda yüzde 50 civarında saklayın, iki ayda bir doluluğu kontrol edin. Zinciri kaldırmadan önce derinlemesine temizleyip yağlayın; sezonun kumunu üzerinde taşıyan bir zincir yedi ay boyunca aşınmaya devam ediyor.

Bisikleti asın ya da lastik basıncını tam tutup ayda bir tekerlekleri çevirin. Katlanır bir modeli katlanmış hâlde uzun süre bırakmayın; menteşe ve kablolar o pozisyonda sürekli gerilim altında kalıyor.

Hiscoot'ta Kars durumu

Platformda Kars için şu an elektrikli bisiklet ilanı bulunmuyor. Trenle gelen ziyaretçilerin bisikletleri kendi şehirlerinde el değiştiriyor; ildeki yerel kullanıcı sayısı da ikinci el pazarı oluşturacak hacme henüz ulaşmamış. Fiyat karşılaştırması için çevre illere bakmak daha gerçekçi.

Servis tarafında Hiscoot'a kayıtlı bir Kars noktası yok. İlde atölye olmadığı için değil, platforma kaydolmuş bir işletme bulunmadığı için. Kars'ta bisiklet tamiri yapıyorsanız ücretsiz kaydolabilirsiniz. Buradaki ihtiyaç net: yaz aylarında Ani ve Çıldır hattına çıkan ziyaretçiler için gün içinde iş bitiren, katlanır modellerin menteşe ve kablo işini bilen bir nokta ilde görünür değil.

Atölye seçerken

Mekanik işlerde — zincir, aktarma, fren, jant — klasik bisiklet ustaları yeterli ve bu beceri Kars'ta mevcut. Motor, kontrolcü ve pedal destek sensörü ayrı bilgi istiyor.

Telefonda sorulacak soru şu: katlanır gövdeli bir elektrikli bisikletin menteşe kilidini ve kablo geçişini elden geçirebiliyor musunuz? Bu, klasik bisikletde karşılığı olmayan bir iş ve Kars'a gelen ziyaretçilerin en sık ihtiyaç duyduğu müdahale.

Ustaya çıktığınız hattı anlatın. Kağızman yönüne inip çıkmış bir bisikletle şehir içinde kullanılmış bir bisikletin fren ve aktarma durumu farklı olur; nedeni bilmeden yapılan bakım eksik kalıyor.

İkinci el alırken

Katlanır bir model alıyorsanız ilk kontrol menteşe. Bisikleti açıp kilitleyin, sonra gidon direğini iki elinizle ters yönlerde zorlayın. Hissedilir bir oynama varsa kilit dilinin oturma yüzeyi aşınmış demektir; bu güvenlik konusu, pazarlık konusu değil.

İkinci kontrol kablo kılıfları. Menteşe çevresinde dolanan fren ve motor kablolarını parmakla takip edin; çatlak ya da ezik varsa nem çoktan girmiş olabilir. Motoru düşük ve yüksek kademede ayrı ayrı deneyin, kesinti olmamalı.

Üçüncüsü batarya ve saklama. Kars'ta bir bisiklet yılın yarısından fazlasını bekleyerek geçiriyor; nerede bekletildiği kaç kilometre yapıldığından daha önemli. Tarihli kapasite testi isteyin. Test sürüşünde mutlaka hafif bir yokuş bulun ve yüksek destek kademesinde deneyin; motorun yük altındaki davranışı düz zeminde görünmüyor.